ကိုယ့္ကိုယ္ကိုခြင့္လႊတ္ျခင္း (Self-forgiveness)

ကိုယ့္ကိုယ္ကိုခြင့္လႊတ္ျခင္း (Self-forgiveness)
 
ခုတေလာ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုခြင့္လႊတ္ျခင္းအေၾကာင္း ပိုနားလည္လာတယ္။ ကိုယ့္ေနာက္ဆံုးခ်စ္သူနဲ႔ျပတ္တုန္းက တစ္ပတ္ဆယ္ရက္ေလာက္ အသည္းအသန္ ခံစားလိုက္ရတယ္။ တခ်ဳိ႕လည္း ဒီထက္မကၾကာေအာင္ ခံစားၾကရမွာကို ကိုယ္ခ်င္းစာမိတယ္။ ဒီလိုနာက်င္ခံစားရတာနဲ႔အမွ် အေတြးေပါင္းစံု၊ အျခားခံစားခ်က္ေပါင္းစံုကလည္း ေရာေႏွာဝင္ေရာက္လာတယ္။
 
အထူးသျဖင့္ ေနာင္တရသလိုလို၊ မိမိကိုယ္ကို အျပစ္ရွိသလိုလိုခံစားခ်က္က အရမ္းဆိုးရြားတယ္။ ငါ ဒီလိုလုပ္ခဲ့မိရင္ေကာင္းသား၊ ငါ ဘာျဖစ္လို႔ အဲ့ဒီအခ်ိန္တုန္းက အဲ့လိုမလုပ္မိတာလဲ၊ အဲ့လိုမေျပာမိတာလဲ၊ အဲ့ဒါကို လက္မခံမိတာလဲ၊ ဟိုကိစၥကို ခြင့္ျပဳမိတာလဲ၊ ခြင့္မျပဳမိခဲ့တာလဲ စသျဖင့္ ဟိုဟာလုပ္မိရင္ေကာင္းသား၊ ဒီဟာမလုပ္မိရင္ေကာင္းသား စသျဖင့္ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုအျပစ္တင္ျခင္းေတြ စိပ္လာတယ္။
 
တစ္ဖက္လူက ကိုယ့္ကိုဘာလုပ္သြားသြား၊ ဘယ္လိုပဲ တစ္ဖက္ေစာင္းနင္း သစ္စိမ္းခ်ဳိးခ်ဳိးျပီး ထားသြားပါေစဦး သူ႔အေပၚမေကာင္းျမင္တာထက္ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုမေကာင္းျမင္စိတ္၊ အျပစ္ပံုခ်လိုစိတ္က ပိုျပင္းထန္တတ္တာ သဘာဝပဲျဖစ္တယ္။ ကိုယ္တကယ္မလုပ္ခဲ့မိတဲ့အရာေတြကို လုပ္မ်ားလုပ္လိုက္မိရင္၊ မေျပာမိခဲ့တဲ့စကားေတြ ေျပာမ်ားေျပာလိုက္မိရင္..၊ အလားတူစြာပဲ လုပ္ခဲ့မိတဲ့အရာေတြကိုလည္း မလုပ္မ်ားမလုပ္လိုက္မိရင္၊ ေျပာခဲ့တဲ့စကားေတြကိုလည္း မေျပာမ်ားမေျပာခဲ့ရင္.. စသျဖင့္ ဘယ္လိုပဲေနေန တစ္ျပစ္မဟုတ္တစ္ျပစ္ကေတာ့ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုတင္မိတတ္ၾကတယ္။ ျပီးရင္ အဲ့ဒီ လုပ္ခဲ့မႈ၊ မလုပ္ခဲ့မႈေတြအေပၚ ဆင့္ကာဆင့္ကာ အေတြးညြန္႔ တလူလူတက္ျပီး ေနာင္တေတြရၾကတယ္။ မိမိကိုယ္ကို အျပစ္တင္ၾကတယ္။ 
 
ဒီလိုေနာင္တေတြ၊ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုအျပစ္တင္မႈေတြေၾကာင့္ပဲ အသည္းကြဲရတဲ့အထဲ စိတ္က ပိုလို႔နာက်င္ရတယ္။ စိတ္ေနထိုင္မေကာင္းျဖစ္ရတယ္။ စိတ္ဓာတ္က်ရတယ္။ ယူက်ံဳးမရ ေျဖမဆည္ႏိုင္ျဖစ္ရတယ္။ ဒီလိုနည္းနဲ႔ ေဝဒနာဟာ သက္ဆိုးမရွည္သင့္ဘဲရွည္ရျပီး နလန္ျပန္ထူႏိုင္ဖို႔အခ်ိန္ ပိုတာရွည္ရတယ္။ လႊတ္မခ်ႏိုင္ျခင္းေတြမ်ားျပီး ရင္ဘတ္ထဲ ဦးေႏွာက္ထဲ အမ်ားၾကီး ခံစားခ်က္ေတြ ထပ္ထပ္ျဖည့္ရင္း အနာမက်က္ႏိုင္ေတာ့ဘဲ ကြ်န္းေမ်ာၾကီးျဖစ္ရတယ္။
 
ၾကာေတာ့ အအိပ္အစားထိခိုက္၊ ကိုယ္က်န္းမာေရး စိတ္က်န္းမာေရးထိခိုက္၊ လုပ္ငန္းခြင္ ေက်ာင္း မိသားစုနဲ႔ အျခားလူမႈဆက္ဆံေရး စတာေတြမွာပါ တျဖည္းျဖည္းနဲ႔ထိခိုက္လာျပီး ပတ္ဝန္းက်င္နဲ႔ သဟဇာတျဖစ္မႈ နည္းပါးလာတယ္။ ပတ္ဝန္းက်င္ကိုပါအျပစ္ျမင္လာျပီး ပတ္ဝန္းက်င္ကေန မိမိကိုယ္ကို ဖယ္ၾကဥ္ေရွာင္ရွားလာႏိုင္တယ္။ ဒီကတစ္ဆင့္ စိတ္က်ေရာဂါ အလြယ္ကေလး ဝင္လာတတ္တယ္။ တျခားဆိုးမိုက္တဲ့အေတြးေတြ၊ အႏုတ္လကၡဏာေဆာင္တဲ့ အမူအက်င့္ေတြပါ ေရာေယာင္ေပၚေပါက္လာႏိုင္တယ္။ ဘဝဟာ ေတာင္ကုန္းအဆင္းခ်ည္းပဲျဖစ္လာျပီး ေခ်ာက္နက္သထက္နက္လာႏိုင္တယ္။ 
 
ဒီလိုအျဖစ္မခံႏိုင္ဘူးဆိုရင္ စိတ္ကို စနစ္တက် ၾကိဳးစားျပီးျပင္ဆင္တတ္ေအာင္၊ စိတ္ထားတတ္ေအာင္ေလ့က်င့္မွပဲ ရႏိုင္တယ္။ ဒီလိုေလ့က်င့္ျပင္ဆင္တဲ့ေနရာမွာ ကိုယ့္စိတ္ရဲ႕သေဘာသဘာဝအျပင္ စိတ္နဲ႔ဆက္ႏြယ္ေနတဲ့ ကိစၥအေတာ္မ်ားမ်ားကို နားလည္ထားရင္ အမ်ားၾကီး အေထာက္အကူျပဳျပီး စိတ္ျပင္ဆင္ရတာလည္း ပိုလြယ္ကူတယ္။ ပိုျမန္ဆန္တယ္။
 
ကိုယ့္ကိုယ္ကိုခြင့္လႊတ္ျခင္းဟာ ဒီထဲမွာ အဓိကေနရာက ပါဝင္ေနတယ္။ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုခြင့္လႊတ္ဖို႔ကိစၥဟာ အင္မတန္ခက္ခဲတယ္။ အထက္မွာေျပာသလိုပဲ ငါလုပ္ခဲ့လို႔၊ ငါမလုပ္ခဲ့လို႔၊ ငါေျပာခဲ့လို႔၊ ငါမေျပာခဲ့လို႔ စသျဖင့္ ကိုယ္ဘာလုပ္လုပ္ ဒါကိုဆန္႔က်င္ဘက္လိုက္ေတြးျပီး ကိုယ့္ကိုယ္ကိုအျပစ္တင္ေနသေရြ႕ေတာ့ ဒီႏြံထဲကေန ကိုယ္လြတ္ရုန္းႏိုင္မွာကိုမဟုတ္ဘူး။
 
ဒီေတာ့ ဘာလုပ္မလဲ။ မိမိကိုယ္ကိုခြင့္လႊတ္တတ္ေအာင္ ၾကိဳးစားရမယ္။ ကိုယ္ဘယ္လိုပဲေနေန လုပ္လုပ္ ေျပာေျပာ တစ္ဖက္လူက ကိုယ့္ကိုစိတ္ကုန္လာတဲ့အခါ သု႔ိမဟုတ္ အခ်စ္ေလ်ာ့သြားတဲ့အခါမွာ ထားသြားခ်င္ထားသြားမွာပဲ။ သစၥာေဖာက္ခ်င္လည္းေဖာက္မွာပဲ။ ကိုယ့္အေပၚအျပစ္ေတြပံုခ်သြားျပီး အရာရာဟာ ကိုယ့္ေၾကာင့္လို႔စြပ္စြဲျပီး ကိုယ္လြတ္ရုန္းခ်င္လည္းရုန္းသြားမွာပဲ။ ဒါမွမဟုတ္ ဘာတစ္ခြန္းမွမေျပာဘဲ ကိုယ့္ဘဝထဲကေန တိတ္တိတ္ေလး ထြက္ခ်င္လည္းထြက္သြားမွာပဲ။
 
သူ႔လုပ္ရပ္နဲ႔အေတြးအေခၚ ခံစားခ်က္ေတြကို ကိုယ္ကထိန္းခ်ဳပ္လို႔မရႏိုင္တဲ့အတြက္ သူဘာလုပ္မယ္ဆိုတာကို ၾကိဳတြက္ထားခဲ့ဖို႔လည္း မျဖစ္ႏိုင္ဘူး။ ကိုယ္ဘယ္လိုလုပ္လုပ္ ဘယ္လိုေနေန ထားသြားခ်င္သူက ထားကိုထားသြားမွာပဲ။ ဒါဟာ အခ်စ္စစ္မဟုတ္လို႔ပဲလို႔ သတ္မွတ္ရမယ္။ ကိုယ့္အေပၚ တကယ့္အခ်စ္စစ္နဲ႔သာခ်စ္ရိုးမွန္ရင္ ေတာ္ရံုတန္ရံု အခက္အခဲ ျပႆနာေလာက္ကို ႏွစ္ဦးသားအတူတူ နားလည္မႈ၊ ခြင့္လႊတ္သည္းခံမႈေတြနဲ႔ ညွိႏိႈင္းေက်ာ္ျဖတ္ရမွာျဖစ္ျပီး ဒီလိုညွိႏိႈင္းေက်ာ္ျဖတ္ႏိုင္ဖို႔ကိုလည္း တစ္ေယာက္ကိုတစ္ေယာက္ အခြင့္အေရးနဲ႔အခ်ိန္ ေပးခ်င္စိတ္ရွိရမွာျဖစ္တယ္။
 
ဒီလိုလုပ္ခ်င္စိတ္မရွိဘူးဆိုကတည္းက ကိုယ့္အေပၚ ေရရွည္မွာ အၾကာၾကီးတကယ္လက္တြဲဖို႔ စိတ္ကူးမရွိထားလို႔ပဲ။ ထစ္ခနဲရွိ အျပစ္ျမင္ေနျပီး ဘာေလးထျဖစ္လိုက္ထျဖစ္လိုက္ ကြဲမယ္ျပတ္မယ္ပဲ ေျပာေနတာဟာ ကိုယ့္အေပၚ ေမတၱာစစ္မထားႏိုင္လို႔ပဲ။ ကိုယ္တကယ္ေမတၱာရွိတဲ့သူ၊ ဘယ္ေတာ့မွမစြန္႔လႊတ္ႏိုင္သူတစ္ေယာက္ဆိုရင္ ဒီလိုဘယ္လုပ္မလဲ။
 
အျပစ္ေတြတစ္ခုျပီးတစ္ခုျမင္ေနမယ္၊ ဒီ relationship ဆက္လက္တည္ျမဲေအာင္ အတူတူညွိႏိႈင္းထိန္းကြပ္ဖို႔လည္းဆႏၵမရွိဘူးဆိုရင္ ဒါဟာ အခ်စ္စစ္ မဟုတ္ဘူး။ အခ်စ္တုပဲျဖစ္တယ္။ ဒီလိုအခ်စ္တုမ်ဳိးေပးတဲ့သူနဲ႔ ဆက္လက္ လက္တြဲေနရင္ ကိုယ္ပဲ ေရရွည္မွာ ထိခိုက္ခံစားရမယ္၊ နစ္နာမယ္၊ ဆံုးရံႈးမယ္။ ကိုယ့္ဘဝရဲ႕ အခ်ိန္နဲ႔တန္ဖိုးေတြကို မမွန္ကန္ မသင့္ေလ်ာ္တဲ့လူတစ္ေယာက္ဆီ ပံုေပးမိလ်က္သားျဖစ္ေနတာမို႔ ကိုယ့္အတြက္ ဆံုးရံႈးမႈ သိပ္ၾကီးတယ္။ 
 
ဒီေတာ့ ဒီလိုေမတၱာမမွန္တဲ့လူမ်ဳိးက ကိုယ္ဘာလုပ္သည္ျဖစ္ေစ၊ မလုပ္သည္ျဖစ္ေစ ထားခ်ိန္တန္ရင္ ထားသြားမွာပဲ။ သစၥာေဖာက္ခ်ိန္တန္ရင္ ေဖာက္သြားမွာပဲ။ ဘာတစ္ခြန္းမွ စကားမဆိုေတာ့ဘဲ ယတိျပတ္ အဆက္အသြယ္ျဖတ္ခ်ိန္တန္ရင္ ျဖတ္သြားမွာပဲ။ ဒါဟာ ကိုယ္နဲ႔ ဘာမွမဆိုင္ဘူး။ သူနဲ႔ပဲဆိုင္တယ္။ သူ႔ခံစားခ်က္၊ သူ႔ဆံုးျဖတ္ခ်က္၊ သူ႔ဘဝအျမင္နဲ႔ခ်င့္ျပီး သူေရြးခ်ယ္သြားတဲ့လမ္းပဲျဖစ္တယ္။ ဒါကို ကိုယ့္ေၾကာင့္ရယ္လုိ႔ မ်က္လံုးမွိတ္စြပ္စြဲျပီး ကိုယ့္ကိုယ္ကိုအျပစ္တင္ေနလို႔မရဘူး။ ဒါဟာ မွားတယ္။
 
ခ်စ္သူထားသြားရျခင္းဟာ ကိုယ့္ပေယာဂ လံုးဝမပါဘူး၊ ကိုယ့္အျပစ္ လံုးဝမရွိဘူးလို႔ေတာ့ မဆိုလိုဘူး။ ဒါေပမဲ့ အရာအားလံုးဟာ ကိုယ့္တစ္ေယာက္တည္းေၾကာင့္မဟုတ္ဘူးဆိုတာကို ေသခ်ာသေဘာေပါက္ဖို႔လိုတယ္။ လက္ခုပ္ဆိုတာ ႏွစ္ဖက္တီးမွျမည္တာ။ ကိုယ့္လုပ္ရပ္ေတြေၾကာင့္ခ်ည္းပဲ ဟိုက ထားသြားတာမဟုတ္ဘူး။ သူ႔လုပ္ရပ္ေၾကာင့္ထားသြားတာလည္း ျဖစ္ႏိုင္တာပဲ။ သူ႔ဟာသူ မလံုေတာ့လို႔၊ မဝံ့ေတာ့လို႔၊ ေရွ႕မဆက္ရဲေတာ့လို႔ ကိုယ့္ကိုထားသြားတာလည္းျဖစ္ႏိုင္တယ္။
 
လူတိုင္းဟာ မိမိကိုယ္ကိုမလံုျခံဳတဲ့ခံစားခ်က္မ်ဳိးကို ေဖာ္ျပတဲ့ေနရာမွာ တစ္ေယာက္နဲ႔တစ္ေယာက္ မတူၾကဘူး။ တခ်ဳိ႕က မ်က္ႏွာခ်င္းဆိုင္ ရင္ဆိုင္ေျဖရွင္းျပီး စကားေျပာၾကည့္ၾကခ်င္ေပမဲ့ တခ်ဳိ႕ကလည္း ေၾကာက္အားလန္႔အားနဲ႔ အိုးမလံုအံုပြင့္ျပီး ကန္ထြက္သြားတတ္ၾကတယ္။ သူတို႔ရဲ႕ျပႆနာေျဖရွင္းနည္းဟာ ျပႆနာကေန ထြက္ေျပးသြားျခင္း၊ ျပႆနာကို မ်က္ကြယ္ျပဳသြားျခင္းလည္း ျဖစ္ေနတတ္တယ္။ ဒီအခါမွာ ကိုယ့္အေနနဲ႔ ဘာမွမတတ္ႏိုင္ဘူး။ သူတို႔စိတ္ကို ကိုယ္ျမင္ရတာလည္းမဟုတ္။ ဒီလိုလုပ္ပါ၊ ဒီလိုမလုပ္ပါနဲ႔ရယ္လုိ႔ သြားေျပာလို႔ရတာလည္းမဟုတ္။ သူ႔စိတ္၊ သူ႔ေရြးခ်ယ္မႈနဲ႔သူသာ ဦးေဆာင္ဦးရြက္ျပဳျပီး သူလုပ္သင့္တယ္ထင္တာကိုလုပ္သြားတာမို႔ ကိုယ့္အျပစ္မဟုတ္ဘူး။ 
 
ကိုယ့္အျပစ္မဟုတ္တာကို ဟုတ္ပါတယ္လို႔ အတင္း မသတ္မွတ္သင့္ဘူး။ ကိုယ့္ဘဝ၊ ကိုယ့္တန္ဖိုးနဲ႔ ကိုယ့္သိကၡာကိုလည္း လူသားတစ္ဦးပီပီ ငဲ့ကြက္ရမယ္။ ေထာက္ထားရမယ္။ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုလည္း ခ်စ္ရမယ္။ လူတစ္ေယာက္အတြက္ေၾကာင့္နဲ႔ ဒီတန္ဖိုး၊ သိကၡာနဲ႔ ဘဝေတြကို အနစ္မြန္းမခံသင့္ဘူး။ အသည္းကြဲတယ္မွတ္လား ကြဲပစ္လိုက္။ ငိုခ်င္ ငိုပစ္လိုက္။ ေၾကကြဲပစ္လိုက္။ ဖီးလ္ပစ္လိုက္။ ခဏေပါ့။ ဘယ္ေလာက္ခံစားႏုိင္မလဲ ခံစားလိုက္စမ္းပါ။ ျပီးသြားရင္ ျပီးခဲ့တဲ့ေနရာမွာပဲ ထားခဲ့လိုက္။ အစကေန ျပန္စရမယ္။ ကိုယ့္ကိုယ္ကို ခြင့္လႊတ္ရမယ္။ ကိုယ့္ကိုယ္ကို ငဲ့ညွာရမယ္။ နားလည္ရမယ္။ ကိုယ့္ကိုခ်စ္သူခင္သူေတြအေပၚ ျပန္ေထာက္ထားရမယ္။
 
ကိုယ့္ကို တကယ္ခ်စ္ခင္ေလးစားေနသူေတြ ရွိတာပဲ။ သူတို႔အေပၚ အာရံုထားလိုက္။ ကိုယ့္ကိုယ္ကို ပိုခ်စ္ပစ္လိုက္။ ကိုယ့္တန္ဖိုးကိုယ္ ပိုျမွင့္ပစ္လိုက္။ ကိုယ့္ကိုမခ်စ္လု႔ိထားခဲ့သူအေပၚ အာရံုစိုက္ျပီး ဖီးလ္မေနေတာ့နဲ႔။ အခ်ိန္တစ္ခုေပးသင့္သေလာက္ေပးျပီးရင္ ဘဝထဲက ထုတ္ပစ္လိုက္ေတာ့။ အတိတ္တစ္ခု၊ သင္ခန္းစာတစ္ခုအေနနဲ႔ပဲ ဘဝစာမ်က္ႏွာရဲ႕ ေထာင့္တစ္ခုမွာ ခ်န္ထားခဲ့လိုက္ေတာ့။ ေရွ႕ဆက္ရမယ့္ခရီးလမ္းေတြနဲ႔ ဆက္လက္ေရးရဦးမယ့္ ကိုယ့္သမိုင္းက အရွည္ၾကီးရွိေသးတယ္။ ကိုယ့္ကိုယ္ကို ျမန္ျမန္ခြင့္လႊတ္ျပီး ကိုယ့္ကိုယ္ကို လြတ္ေျမာက္ခြင့္ အခုပဲ ေပးလိုက္ေတာ့။ 
 
Craton Highways
Advertisements

လြတ္ေျမာက္ျခင္းစိတ္ပညာ

တခါတေလမွာ needy ျဖစ္တယ္ဆိုတဲ့ ခံစားခ်က္မ်ဳိး ခံစားဖူးၾကတဲ့လူေတြရွိတယ္။ အျမဲလိုလို တစ္ေယာက္ေယာက္ကို လိုအပ္ေနတာ၊ တြယ္တာခ်င္ေနတာမ်ဳိး၊ အားကိုးမွီတြဲခ်င္ေနတာမ်ဳိး။ တစ္ေယာက္တည္းရပ္တည္ရွင္သန္ေနရရင္ကို မျပည့္စံုဘဲ ကြက္လပ္တစ္ခုခု အျမဲလစ္ဟာေနတယ္လို႔ထင္ရတဲ့ ခံစားခ်က္မ်ဳိး။ Needy ကိစၥကိုအေၾကာင္းျပဳျပီး တစ္ေယာက္ေယာက္နဲ႔ ခ်စ္ၾကိဳးသြယ္ေႏွာင္တြယ္မိသြားတဲ့အခါမွာ ကိုယ့္ရဲ႕ ပါတနာ (partner) အေပၚ တစ္ခ်ိန္လံုး မွီတြယ္ေနခ်င္တယ္။ သူဘယ္သြားသြား ဘာလုပ္လုပ္ ဘယ္သူနဲ႔ေတြ႔ေတြ႔ သိခ်င္ေနတယ္။ သူနဲ႔ပတ္သက္ရင္ ကၾကီးကေန အအထိ အကုန္သိခ်င္တယ္။ ကိုယ့္အေပၚ ဂရုစိုက္တာ၊ ၾကင္နာယုယျပတာ၊ attention ရေနတာမ်ဳိးကိုပဲ အျမဲေတာင့္တေနတတ္တယ္။ အဲ့ဒါေတြမရဘူးဆိုရင္ ရေအာင္နည္းလမ္းေတြသံုးျပီး ျပဳမူတတ္ၾကတယ္။

အဲ့လိုေတြျပဳမူတဲ့အခါ တခါတေလ တစ္ဖက္သားကို ေခ်ာင္ပိတ္မိသလိုခံစားခ်က္မ်ဳိး ရေစႏိုင္တယ္။ တအားဖိအားေတြေပး၊ တစ္ခ်ိန္လံုးေဒါက္ေထာက္ျပီးေစာင့္ၾကည့္ေနေတာ့ တစ္ဖက္သားခမ်ာပါ အသက္ရွဴၾကပ္သလိုခံစားရႏိုင္တယ္။ ေနာက္ျပီး သူ႔အေပၚ မယံုသကၤာျဖစ္တယ္လို႔လည္း ခံစားသြားရေစႏိုင္တယ္။ အဆိုးဆံုးကေတာ့ တစ္ဖက္လူမွာ ျဖစ္ပ်က္ေနသမွ်၊ အနိမ့္အျမင့္ အေပ်ာ္အရႊင္ အငိုအရယ္ ဝမ္းနည္းမႈ ဝမ္းသာမႈမွန္သမွ်ကို ကိုယ္က စိတ္ဝင္စားလြန္းေနျပီး မသိသိေအာင္၊ သူမေျပာေျပာေအာင္ေတြ အတင္း ၾကံဖန္လွည့္ပတ္ျပီးေမးေတာ့ တစ္ဖက္သားအေပၚ အတင္း push လုပ္ေနသလိုျဖစ္ေနတယ္။ အဲ့ဒီလို အတင္းအၾကပ္ တစ္ခ်ိန္လံုး pushy လုပ္ျခင္းဟာ က်န္းမာေပ်ာ္ရႊင္ျပီးေအာင္ျမင္တဲ့ relationship တစ္ခုျဖစ္ဖို႔ အဟန္႔အတားတစ္ခုပဲျဖစ္တယ္။

တခါတေလမွာ ကိုယ္ အဲ့ဒီလိုလုပ္ေနလို႔ လုပ္ေနမိမွန္းေတာင္ သတိမထားမိတတ္ၾကဘူး။ မျမင္တတ္ၾကဘူး။ ကိုယ့္အတၱ ကိုယ္မွာလႊမ္းျပီး ေသြးပူေနခ်ိန္မို႔ တျခားလူ ကိုယ့္အေပၚျမင္တဲ့အျမင္မ်ဳိး လြယ္လြယ္နဲ႔မျမင္ႏိုင္ၾကဘူး။ ကိုယ့္ရဲ႕ သိခ်င္စိတ္၊ စိတ္ပူစိတ္၊ ကေယာက္ကယက္ အေတြးေတြနဲ႔ေရာျပႊန္းရႈပ္ေထြးျပီး ဟိုေတြးဒီေတြး ဟိုဟာလုပ္ရမလို ဒီဟာလုပ္ရမလိုျဖစ္ရင္းက ယုတၱိမရွိတဲ့နိဂံုးေတြကို ဆြဲဆြဲျပီးခ်ဳပ္ပစ္တတ္တယ္။ ျပီးရင္ ဘာ သတင္းအခ်က္အလက္မွလည္း အတည္တက်မရွိ၊ လံုေလာက္တဲ့သက္ေသသာဓကမွလည္းမရွိပါဘဲ တစ္ဖက္သားအေပၚ စြပ္စြဲေကာက္ခ်က္ခ်လိုက္ျပီး ဆံုးျဖတ္ခ်က္တစ္ခုကို အေလာတၾကီး ခ်လိုက္တတ္တယ္။

အဲ့ဒီလို ေရေရရာရာမရွိတဲ့ေကာက္ခ်က္ေတြအေပၚအေျခခံျပီး လက္လႊတ္စပယ္ခ်လိုက္တဲ့ဆံုးျဖတ္ခ်က္မ်ဳိးဟာ မွားဖို႔ရာခိုင္ႏႈန္းမ်ားတဲ့၊ တစ္ခ်ိန္မွာ ကိုယ္ကိုယ္တိုင္ေနာင္တျပန္ရႏိုင္တဲ့၊ ကိုယ့္ရွဴးကိုယ္ပတ္ (backfire) ႏိုင္တဲ့ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ပဲ။ ျပတ္မယ္ျပဳမယ္ျဖစ္တယ္။ ကြဲမယ္ျပဲမယ္ျဖစ္တယ္။ သူ႔ Facebook အေကာင့္ကို delete လုပ္မယ္၊ ကိုယ့္ Facebook အေကာင့္ကိုယ္ deactivate လုပ္မယ္၊ သူ႔ဖုန္းနံပါတ္ကိုဖ်က္မယ္၊ block မယ္၊ အဆက္အသြယ္မရေတာ့ေအာင္လုပ္မယ္ စတာေတြဟာ တြဲခါစခ်စ္သူရည္းစား (သို႔မဟုတ္) ညားခါစစံုတြဲေတြမွာ ေတြ႔ရတတ္တဲ့ အေတြ႔အၾကံဳေတြျဖစ္တယ္။ တစ္ဖက္သူဘာျဖစ္ေနလဲ ဘာမွတိတိက်က် ေသေသခ်ာခ်ာ မသိရေသးပါဘဲ ကိုယ့္အေတြးနဲ႔ကိုယ္၊ ကိုယ့္သံသယနဲ႔ကိုယ္၊ ကိုယ့္စိတ္မလံုျခံဳမႈ (insecurity) နဲ႔ကိုယ္ ေကာက္ခ်က္ခ် ဆံုးျဖတ္ပစ္လိုက္တတ္တာမ်ဳိးေတြေပါ့။

တကယ္လို႔ တစ္ဖက္က ကိုယ္ထင္သလို ကိုယ့္အေပၚသစၥာေဖာက္သြားတယ္၊ ဒါမွမဟုတ္ ကိုယ့္အေပၚအခ်စ္ေလ်ာ့သြားတယ္၊ ကိုယ့္ကိုျဖတ္ခ်င္လို႔ေရွာင္ေနတယ္ ထားဦး။ သူ႔ဘက္က ကိုယ့္ကို မဆက္သြယ္လာေသးမခ်င္း (ဒါမွမဟုတ္) အျဖစ္အပ်က္အမွန္ကို မေျပာျပရေသးမခ်င္း (ဒါမွမဟုတ္) ခိုင္မာတဲ့သက္ေသအေထာက္အထား မရေသးမခ်င္း ဘာကိုမွ အေလာတၾကီး မဆံုးျဖတ္သင့္ဘူး။ ေကာက္ခ်က္မခ်သင့္ဘူး။ အဲ့လိုသံသယေတြနဲ႔ ပူေနရတာဟာ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုပဲ မျငိမ္းမခ်မ္းျဖစ္ေစတယ္။ ကိုယ္တိုင္ပဲ ပူေလာင္ရတယ္။ တစ္ဖက္လူက ဘယ္လိုမွမေနဘူး။ တစ္ဖက္လူလုပ္သမွ် ကိုယ့္မွာပူေလာင္ေနရတယ္။ ဒါဟာ ကိုယ့္ကိုယ္ကို ထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္ရာ၊ ခ်စ္ရာမေရာက္ဘူး။ ကိုယ့္ကိုယ္ကို ဒုကၡေပးရာေရာက္တယ္။

ဘဝမွာ ကိုယ္တိုင္ ဘာမွမတတ္ႏိုင္တဲ့၊ ဘယ္လိုမွထိန္းခ်ဳပ္လို႔မရႏိုင္တဲ့အေျခအေနေတြ အမ်ားၾကီးရွိတယ္။ တစ္ပါးသူရဲ႕စိတ္နဲ႔အေတြးကို ကိုယ္ထိန္းခ်ဳပ္လို႔မရႏိုင္ဘူး။ သူဘာလုပ္ပါ၊ ဘယ္လိုခံစားပါဆိုတာေတြလည္း အတင္းကာေရာ ဖိအားေပးလို႔မရဘူး။ သူ ခံစားရခ်င္မွခံစားရမယ္။ ခ်စ္ခ်င္မွခ်င္မယ္။ မုန္းခ်င္မွမုန္းမယ္။ ေျပာခ်င္မွေျပာမယ္။ လုပ္ခ်င္မွလုပ္မယ္။ ဒါကို ဒီလိုမေတြးရေကာင္းလား၊ ငါ့နည္းတူ မခံစားရေကာင္းလား၊ ငါ့နည္းတူ မခ်စ္ရေကာင္းလား၊ သဝန္မတိုရေကာင္းလားရယ္ဆိုျပီး သူ႔ကိုအျပစ္တင္လို႔မရဘူး။ သူ႔မွာလည္း သူ႔ဘဝနဲ႔သူ၊ သူ႔ေရြးခ်ယ္မႈနဲ႔သူ၊ သူ႔ခံစားခ်က္နဲ႔၊ သူ႔အေတြ႔အၾကံဳနဲ႔သူ ရွိမွာေပါ့။ သူနဲ႔ကိုယ္ ဘယ္လိုမွ ထပ္တူမက်ႏိုင္ဘူး။

ကိုယ့္ပါတနာ ကိုယ့္လက္တြဲေဖာ္ျဖစ္တိုင္း ကိုယ့္ကိုအကုန္ေျပာရမယ္လိ႔ု သတ္မွတ္လို႔မရဘူး။ လူတိုင္းမွာ သူတစ္ပါးကို မေျပာျပခ်င္တဲ့၊ မေျပာျပႏိုင္တဲ့ကိစၥေတြရွိတယ္။ လွ်ဳိ႕ဝွက္ခ်က္ေတြရွိတယ္။ အခက္အခဲ ျပႆနာေတြရွိတယ္။ ဒါေတြကို သူေျပာဖို႔အဆင္သင့္ျဖစ္ေတာ့မွ သူေျပာမွာေပါ့။ သူ comfortable ျဖစ္တဲ့အခ်ိန္မွာ သူေျပာမွာေပါ့။ ေျပာခ်င္မွလည္းေျပာမယ္။ ဒါဟာ သူ႔ေရြးခ်ယ္မႈပဲျဖစ္တယ္။ ကိုယ့္ကိုမေျပာျပလို႔၊ ေပးမသိလို႔ဆိုျပီး အတင္းေမးလို႔မရဘူး။ သိေအာင္လုပ္လို႔မရဘူး။ ဒါဟာ တစ္ဖက္သားရဲ႕ဆႏၵကိုဆန္႔က်င္ေနတာမို႔ မတရားရာေရာက္တယ္။ အဓမၼျပဳ အႏိုင္က်င့္ရာေရာက္တယ္။ လူ႔အခြင့္အေရးေဖာက္ဖ်က္ရာေရာက္တယ္။ ကိုယ့္ကို တျခားတစ္ေယာက္က အတင္းေမးရင္ေကာ ကိုယ္ေျပာခ်င္မလား။ အဲ့လိုေတြးရမယ္။

ေနာက္ျပီး playing victim လုပ္တဲ့ကိစၥ။ ကိုယ့္ကိုယ္ကို ငါကေတာ့ ခံရသူသက္သက္ victim ပါရယ္လို႔ ဘယ္ေတာ့မွ တစ္ဖက္သတ္ မေတြးရဘူး။ ကိုယ့္ပါတနာက ကိုယ့္ေလာက္ေႏြးေထြးမႈ ၾကင္နာဂရုစိုက္မႈေတြမျပလို႔၊ ခ်စ္ပါတယ္လို႔ ႏႈတ္က တဖြဖြမေျပာလို႔၊ ကိုယ့္ကို ဖုန္းမက္ေဆ့ခ်္ျပန္မပုိ႔လို႔၊ စကားျပန္မေျပာလို႔၊ အဖက္မလုပ္လို႔ ငါ့ကိုေတာ့ ဒီလိုလုပ္ရက္တယ္၊ ငါကေတာ့ တရားခံသက္သက္ရယ္ပါ၊ သူကေတာ့ လုပ္ရက္သူပါရယ္လိ႔ု မေတြးရဘူး။ သူက ကိုယ့္ကို ဘာမွမလုပ္၊ ဘာမွမေျပာဘဲ ေရငံုႏႈတ္ပိတ္ေနေစဦး ကိုယ္ဟာ victim မဟုတ္ဘူး။ ကိုယ့္ကိုယ္ကို victim ဘယ္ေတာ့မွအျဖစ္မခံသင့္ဘူး။ ေသခ်ာေတြးၾကည့္မယ္ဆိုရင္ ကိုယ့္ကို victim အျဖစ္ခံတာဟာ ကိုယ္ကိုယ္တိုင္ပဲျဖစ္ေနတတ္တယ္။ ကိုယ့္ရဲ႕စိတ္ခံစားခ်က္ကို ကိုယ္ပဲပိုင္တယ္။ ကိုယ္တိုင္ပဲ ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္တယ္။ ကိုယ့္အေဆြးအပူေတြ စိုးရိမ္ေၾကာင့္ၾကေတြကို ကိုယ္တိုင္ပဲ မီးရိႈ႕လိ႔ုရသလို ကိုယ္တိုင္ပဲ မီးျငွိမ္းလု႔ိရတယ္။

တစ္ဖက္လူဟာ အေၾကာင္းတစ္ခုခုေၾကာင့္ အေၾကာင္းျပန္ဖို႔ေႏွာင့္ေႏွးေနတာလည္းျဖစ္ႏိုင္တယ္၊ အခက္အခဲၾကံဳေနတာလည္းျဖစ္ႏိုင္တယ္၊ ဒါမွမဟုတ္ အေျခအေနတစ္ခုခု phase တစ္ခုခု ၾကံဳေနရတာလည္းျဖစ္ႏိုင္တယ္။ အဲ့ဒီအေျခအေန သို႔မဟုတ္ phase တစ္ခုဟာ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာလည္းျဖစ္ရင္ျဖစ္မယ္။ ရုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာလည္းျဖစ္ခ်င္ျဖစ္မယ္။ ဒါကို သူမေျပာျပရင္ ကိုယ္မသိႏိုင္ဘူး။ မသိႏိုင္တဲ့အေပၚမွာ လိုက္ေဒါသျဖစ္ျပီး လိုရာဆြဲေတြးလို႔လည္းမရဘူး။ ေတြးတာနဲ႔ စမွားတာပဲ။ တကယ္လုိ႔ ကိုယ့္ပါတနာက ေနရာအကြာအေဝး (space) တစ္ခုလိုေနတယ္၊ အခ်ိန္ (time) တစ္ခုလိုေနတယ္ဆိုရင္ လိုလိုလားလားပဲ ေပးလိုက္သင့္တယ္။ သူ႔ကို လႊတ္ေပးလိုက္သင့္တယ္။ သူ႔ကိုယ္သူ သံုးသပ္ႏိုင္ဖို႔ ျမင္ႏိုင္ဖို႔ ေသခ်ာဆန္းစစ္ႏိုင္ဖို႔ အခ်ိန္နဲ႔ ေနရာ ေပးသင့္တယ္။ သူလုပ္တဲ့ကိစၥတစ္ခု (ဒါမွမဟုတ္) သူျဖတ္သန္းေနရတဲ့ phase တစ္ခုတာ မွားသည္ျဖစ္ေစ၊ မွန္သည္ျဖစ္ေစ၊ ဆိုးသည္ျဖစ္ေစ၊ ေကာင္းသည္ျဖစ္ေစ ဒါဟာ သူကိုယ္တိုင္ေက်ာ္လႊားမွရမယ့္ကိစၥတစ္ခုပဲျဖစ္တယ္။ ကိုယ္က အစားထိုးခံျပီး အစားထိုးဝင္ေျဖရွင္းေပးလို႔မရဘူး။ သူ႔စိတ္ကို သူပဲပိုင္တာမို႔ သူ႔ဘာသာသူေျဖရွင္းဖို႔ အေျခအေနတစ္ခုကို ကိုယ္က ဖန္တီးေပးရမယ္။ သူ႔ကိုခ်ဳပ္ထားေလ၊ ဖိအားေပးေလ ကိုယ့္မွာ ပူေလာင္ရေလပဲ။ အဲ့ဒါကို ေသခ်ာကြဲျပားေအာင္ နားလည္ရမယ္။

ကိုယ္ဟာ ကိုယ့္ခ်စ္သူအေပၚ နားလည္မႈရွိျပီး supportive ျဖစ္တဲ့ ပါတနာေကာင္းတစ္ေယာက္၊ သူ႔ကိုတကယ္ခ်စ္တဲ့လူတစ္ေယာက္ဆိုရင္ ဒီလို space နဲ႔ time တစ္ခုကို ေပးသင့္တဲ့အျပင္ သူ ဒီအေျခအေနကိုေက်ာ္လႊားေနစဥ္မွာျဖစ္ေစ၊ ေက်ာ္လႊားျပီးေျမာက္သြားစဥ္မွာျဖစ္ေစ ကိုယ္ဟာ သူ႔အတြက္ အျမဲတမ္း အားေပးႏွစ္သိမ့္ဖို႔၊ လက္ကမ္းၾကိဳဆိုဖို႔ အဆင္သင့္ျဖစ္ေနေအာင္ပဲ ကိုယ့္စိတ္ကို ျပင္ဆင္သင့္တယ္။ သူေက်ာ္လႊားလိုက္တဲ့အရာ၊ သူေရြးခ်ယ္လိုက္တဲ့အရာဟာ ကိုယ္မဟုတ္ဘဲ တျခားတစ္ေယာက္ (သို႔မဟုတ္) တျခားတစ္ခုခုျဖစ္ေနတယ္ဆိုရင္ေတာင္ ဒါဟာ သူ႔ဘဝအတြက္ သူကိုယ္တိုင္ေရြးတဲ့ေရြးခ်ယ္မႈပဲမုိ႔ ကိုယ္က ဘာမွလုပ္လို႔မရဘူး။ ေဒါသထြက္ျပီး ပူေလာင္ေနလို႔မရဘူး။ ဒီလိုျဖစ္ရေကာင္းလားရယ္လို႔ မခ်ိတင္ကဲ အျပစ္တင္ေနလို႔မရဘူး။ သူက ဒါကိုေသခ်ာစိတ္ဆံုးျဖတ္ျပီးသြားျပီဆိုရင္ ကိုယ္ဘာမွမတတ္ႏိုင္ဘူး။ ကိုယ့္ဂုဏ္သိကၡာဆိုတာ သူ႔ဂုဏ္သိကၡာကို ေလးစားေပးလိုက္ျခင္းပဲ။ သူ႔ကို လြတ္ေျမာက္ေစလိုက္ျခင္းပဲ။

ဒီလိုလုပ္လို႔ ကိုယ့္အတြက္ ခက္ခဲမလား။ နာက်င္မလား။ ဒါေပါ့။ ခဏေတာ့ ခက္ခဲမယ္။ နာက်င္မယ္။ ဘယ္ေတာ့မွ လြယ္ကူမွာမဟုတ္ဘူး။ ဒါေပမဲ့ အနည္းဆံုးေတာ့ ဒါဟာ ေနာက္ဆံုးက်ရင္ ျပီးေျမာက္သြားမယ္။ လြန္ေျမာက္သြားမယ္။ ကိုယ့္လိပ္ျပာကိုယ္လံုျပီး တစ္ခ်ိန္မွာ ကိုယ့္ဂုဏ္သိကၡာနဲ႔ကိုယ္ ေအးေအးေဆးေဆး ျပန္ရပ္တည္ႏိုင္မယ္။ ကိုယ္ ျပန္ဦးေမာ္လာႏိုင္တဲ့အခါ အားအင္သစ္ေတြ၊ အေတြးသစ္ေတြနဲ႔ ဒီအေတြ႔အၾကံဳကိုခ်နင္းျပီး ပိုေကာင္းတဲ့ဆံုးျဖတ္ခ်က္ေတြ ခ်လာႏိုင္မယ္။ ဒါမ်ဳိးထပ္မမွားေအာင္ အတတ္ႏိုင္ဆံုး ၾကိဳးစားၾကည့္ဖို႔ နားလည္သြားႏိုင္မယ္။ ထပ္မမွားဘူးလို႔ေတာ့ ေျပာလို႔မရဘူး။ အထက္မွာေျပာခဲ့သလိုပဲ သူမ်ားစိတ္နဲ႔ခံစားခ်က္ကို ကိုယ္မပိုင္တဲ့အတြက္ သူတို႔ဘာလုပ္လာမယ္ဆိုတာ ခန္႔မွန္းလို႔မရဘူး။ ကိုယ္ေကာင္းေပမဲ့လည္း သူမ်ားက ဆိုးခ်င္ဆိုးမွာပဲ။ ဒါက သဘာဝပဲ။ ဒါကို လက္ခံႏိုင္ရမယ္။ ဒီလိုမ်ဳိးထပ္ျဖစ္လည္း ကိုယ့္ဆီမွာ လႊတ္ေပးလိုက္ရျခင္း (letting it go) အေတြ႔အၾကံဳကရွိျပီးသားမုိ႔ ကိုယ့္အတြက္ အရင္ထက္ ပိုအဆင္ေျပသြားႏိုင္လိမ့္မယ္။ အသက္မွန္မွန္ရွဴျပီး ေနာက္ကိုေျခတစ္လွမ္းဆုတ္ျပီး ကိုယ့္ျဖစ္အင္ကိုျပန္ျမင္ၾကည့္ဖို႔ မေမ့ပါနဲ႔။ Don’t cling on it. Just let it go. မွီတြယ္ဖက္မထားပါနဲ႔။ လႊတ္ခ်ေပးလိုက္ပါ။

Craton Highways

ထရန္(စ္)ဂ်န္ဒါႏွင့္ အမ်ားသံုးအိမ္သာ

ထရန္(စ္)ဂ်န္ဒါႏွင့္ အမ်ားသံုးအိမ္သာ
Transgender and Public Restrooms
သူလိုကိုယ္လို လူမ်ားစု (majority) အေနနဲ႔ေတာ့ က်ား-မ ေရးထားရင္ (ဒါမွမဟုတ္) symbol သေကၤတေလးေတြနဲ႔ က်ား-မ ခြဲျပထားရင္ ဘယ္အိမ္သာကိုဝင္ရမယ္ဆိုတာဟာ စိတ္ပူစရာကိစၥတစ္ခုမဟုတ္သလို ေတြးလည္းမေတြးျဖစ္၊ ေတာ္ရံုတန္ရံု သတိလည္းမထားျဖစ္တဲ့ကိစၥတစ္ခုပါ။ မ်က္လံုးကေန ျမင္လိုက္၊ စိတ္ကေန ဖတ္လိုက္မိတာနဲ႔ ဦးေႏွာက္ကအလုိလိုနားလည္ျပီး ေျခေထာက္ေတြက သက္ဆိုင္ရာ သန္႔စင္ခန္းဆီ အလိုလုိ ဦးတည့္ေပးျပီးသားျဖစ္ေနတယ္။ ဒါေပမဲ့ ထရန္(စ္)ဂ်န္ဒါ (transgender) ေတြအေနနဲ႔က်ေတာ့ ဒီကိစၥဟာ စဥ္းစားရတဲ့ကိစၥတစ္ခု၊ တစ္ဆင့္ေထာက္ျပီးေတြးရတဲ့ အေၾကာင္းအရာတစ္ခုျဖစ္တယ္။ စကားဝိုင္းထဲထည့္ေျပာရတဲ့ေခါင္းစဥ္တစ္ခုျဖစ္ႏိုင္သလို ေန႔စဥ္ၾကံဳေတြ႔ေနရတဲ့ အခက္အခဲတစ္ခု၊ အပူေသာကတစ္ခုလည္း ျဖစ္ႏိုင္တယ္။
Transgender ဆိုတာကို မသိေသးတဲ့သူေတြအတြက္ အရပ္စကားနဲ႔ဘာသာျပန္ေပးရရင္ေတာ့ ဆန္႔က်င္ဘက္လိင္/ဂ်န္ဒါကဲ့သုိ႔ ဝတ္စားဆင္ယင္ ျပဳမူေျပာဆိုေနထိုင္သူလို႔ ဆိုရမွာေပါ့။ ေမြးတုန္းကပါလာတဲ့ ဇီဝေဗဒကေပးလိုက္တဲ့ ခႏၶာကိုယ္အစိတ္အပိုင္းနဲ႔ မိမိအတြင္းစိတ္ဆႏၵမွာျဖစ္ေပၚေနတဲ့အရာေတြ တစ္ထပ္တည္းမက်တာ။ “LGBTQIA+ အနက္အဓိပၸာယ္မ်ား” ဆိုတဲ့ေဆာင္းပါးမွာ ကိုယ္ တစ္ခါ ဘာသာျပန္ေပးဖူးတာကို ျပန္ညႊန္းရရင္ေတာ့ “Transgender (trans) = ေမြးဖြားစဥ္တြင္ ပါလာခဲ့ေသာ လိင္၊ ဇီဝေဗဒ ရုုပ္ပိုုင္းဆိုုင္ရာ စရိုုက္လကၡဏာမ်ား (ဥပမာ အသံ၊ ရင္အုုပ္၊ လိင္အဂၤါဇာတ္၊ လည္ေစ့၊ ဆံပင္၊ ကိုုယ္ခႏၶာဖြဲ႔စည္းပံုု စသည္) ႏွင့္ မိမိအတြင္းစိတ္တြင္ ခံစားသိရွိလက္ခံထားေသာ ဂ်န္ဒါတိုု႔ ကြဲျပားျခားနားေနသူကိုု ေဖာ္ျပရာတြင္ သံုုးႏႈန္းသည့္ ဘံုုစကားလံုုးျဖစ္သည္။ ထိုု႔ေၾကာင့္ ေယဘုုယ်အားျဖင့္ ဆန္႔က်င္ဘက္ဂ်န္ဒါကဲ့သိုု႔ ျပဳမူေျပာဆို ဝတ္စားဆင္ယင္ထံုုးဖြဲ႔သူမ်ားသည္ Transgender မ်ားဟုု ဆိုုႏိုုင္သည္” လို႔ ရွင္းျပထားဖူးတယ္။
သူ႔ကိုယ္သူ အမ်ဳိးသမီးတစ္ေယာက္ပါလို႔ အတြင္းစိတ္ဆႏၵ သေဘာရင္းအတိုင္း နက္နက္ရိႈင္းရိႈင္း ခံယူယံုၾကည္ထားတဲ့ transgender woman တစ္ေယာက္ဟာ သူ႔ရဲ႕ေမြးရာပါ သူေရြးခ်ယ္ခြင့္မရွိတဲ့ လိင္အဂၤါပစၥည္းေၾကာင့္ အမ်ဳိးသမီးသန္႔စင္ခန္းကိုဝင္ဖို႔ တြန္႔ဆုတ္ေနရတယ္၊ ေၾကာင့္ၾကပူပန္ေနရတယ္၊ ရွက္ေနရတယ္၊ အျပစ္ရွိသလို မွားသလို ခံစားေနရတယ္၊ မျဖစ္သင့္တဲ့အလုပ္တစ္ခုကိုလုပ္ေနရသလို စိုးရြံ႕ေနရတယ္ဆိုရင္ ဒါဟာ အဲ့ဒီလူ႔အဖြဲ႔အစည္း တစ္ခုခုေတာ့ မွားေနျပီလို႔ သက္ေသထူလိုက္တာပဲျဖစ္တယ္။ လူေတြအားလံုးဟာ ကိုယ့္ယံုၾကည္ခ်က္၊ ကိုယ္ခံယူခ်က္၊ ကိုယ့္ရပ္တည္ခ်က္၊ ကိုယ့္အရွက္သိကၡာနဲ႔ကိုယ္ ေနခ်င္ၾကတဲ့သူေတြခ်ည္းပဲ။
ေမြးရာပါလိင္အဂၤါပစၥည္းကိစၥေတြ၊ လိင္စိတ္ဝိေသသကြဲျပားမႈေတြအားလံုးကို အသာဖယ္ထားလိုက္ျပီး ဆိုရရင္ လူသားအားလံုးဟာ သူမ်ားနည္းတူပဲ တန္းတူညီတူ ဆက္ဆံခံခ်င္ၾကတယ္၊ သူမ်ားေပ်ာ္ခ်င္သလို ေပ်ာ္ခ်င္ၾကတယ္၊ သူမ်ားလြတ္လပ္သလို လြတ္လပ္ခြင့္ရခ်င္ၾကတယ္၊ သူမ်ားျငိမ္းခ်မ္းသလို ျငိမ္းခ်မ္းခ်င္ၾကတယ္။ ဘယ္သူမွေတာ့ ထူးကဲျပီး ႏွိမ့္ခ်ဆက္ဆံမခံခ်င္ဘူး။ ကိုယ့္အမွားတစ္ခုမွမရွိဘဲ သူ႔အလိုလိုက်ေရာက္လာတဲ့ သံသယမ်က္လံုးၾကီးေတြ၊ ရြံသလိုလို ရြဲ႕သလိုလို ကဲ့ရဲ႕သလိုလို ေနာက္ေျပာင္သေရာ္သလိုလို အၾကည့္ေတြ အေျပာေတြကို ဘယ္သူမွေတာ့ ခံခ်င္ၾကမယ္မထင္ဘူး။
အဲ့သလိုပဲ transgender ေတြဟာလည္း သူတို႔စိတ္ထဲက သူတို႔ကိုယ္တိုင္ခံယူထားတဲ့ဂ်န္ဒါနဲ႔ ကိုက္ညီတဲ့သန္႔စင္ခန္းကို အမ်ားနည္းတူ ေရြးခ်ယ္ခြင့္ရွိသင့္တယ္။ က်ားအဂၤါပါလို႔ က်ားအိမ္သာဝင္ရမယ္၊ မ,အဂၤါပါလို႔ မ,အိမ္သာဝင္ရမယ္ဆိုတာေတြဟာ လူသားေတြကပဲ လူမႈေရးအစဥ္အလာေတြ၊ ဓေလ့ထံုးတမ္းေတြအရ ကန္႔သတ္ထားတာျဖစ္တယ္။ ဟုတ္ျပီ။ ဒါဆို transgender အမ်ဳိးသမီးဟာလည္း အမ်ဳိးသမီးပဲမို႔ သူ မ,အိမ္သာဝင္တာကို သာမန္အမ်ဳိးသမီးေတြကို အခြင့္အေရးေပးထားသလိုပဲ ၾကည္ၾကည္ျဖဴျဖဴ တန္းတူညီတူ ခြင့္ျပဳသင့္တယ္။ မိန္းကေလးအခ်င္းခ်င္းေသာ္လည္းေကာင္း၊ ေယာက်္ားေလးေတြကေသာ္လည္းေကာင္း ေလွာင္တာေတြ၊ သေရာ္တာေတြ၊ ထြီထြယ္ေတြ၊ ႏႈတ္အားျဖင့္ ကိုယ္ထိလက္ေရာက္အားျဖင့္ေစာ္ကားတာေတြ မလုပ္သင့္ဘူး။ ဒီလိုလုပ္တာဟာ ရိုင္းစိုင္းတဲ့အျပဳအမူလို႔ သတ္မွတ္ႏိုင္တယ္။
အလားတူစြာပဲ မိမိဟာ ေယာက်္ားတစ္ေယာက္ပါလို႔လက္ခံထားတဲ့ transgender အမ်ဳိးသားတစ္ေယာက္ကို သူ႔ေမြးရာပါလိင္အဂၤါက ဘာပဲျဖစ္ေနေန၊ ဒီလိင္အဂၤါၾကီး ခြဲစိတ္ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲထားသည္ျဖစ္ေစ မေျပာင္းလဲထားသည္ျဖစ္ေစ သူ႔ကို သူ႔ဂ်န္ဒါနဲ႔ကိုက္ညီတဲ့အိမ္သာကို အသာတၾကည္ ေပးသံုးသင့္တယ္။ ဒါဟာ သူ႔ရဲ႕လူ႔အခြင့္အေရးပဲျဖစ္တယ္။ သန္႔စင္ခန္းသံုးတာပဲ ဘယ္သူကမွေတာ့ အေရးမၾကီးဘဲ အေပ်ာ္သေဘာနဲ႔ မသံုးပါဘူး။ တကယ္လိုအပ္လို႔ မျဖစ္မေန သံုးတာပါ။ ကိုယ္ကိုယ္သူသူ လူတိုင္းလည္း သံုးၾကတာပဲ။ သူတို႔လည္း လူသားထဲကလူတစ္ေယာက္ပဲမို႔ သံုးမွာပဲ။ ဒါဟာ ဘာေတြမ်ား မွားေနလို႔လဲ။ ဘာမ်ာ းရယ္စရာ၊ ႏွိမ့္ခ်စရာ၊ ခ်ဳိးႏွိမ္စရာ၊ တားျမစ္စရာ ျဖစ္ေနလို႔လဲ။
ဘာျဖစ္လို႔ ဒါေတြ ေျပာေနရသလဲဆိုေတာ့ ကမာၻေပၚမွာ transgender ေတြဟာ ခြဲျခားဆက္ဆံအခံရဆံုး (discriminate against)၊ အစအေနာက္ အခံရဆံုး၊ စိတ္ဒဏ္ရာအရဆံုး၊ အရွက္တကြဲအက်ဳိးတနည္းျဖစ္ေအာင္ နည္းမ်ဳိးစံုနဲ႔ ကိုယ္ထိလက္ေရာက္ေသာ္လည္းေကာင္း ႏႈတ္အားျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း အေစာ္ကားအခံရဆံုး၊ အႏွိပ္စက္ခံရဆံုး၊ အဖယ္ၾကဥ္ခံရဆံုး၊ မိမိကိုယ္ကိုေသေၾကာင္းၾကံမႈ အမ်ားဆံုး လူနည္းစု (minority) ျဖစ္ေနလို႔ပါပဲ။ အိမ္သာတက္ဖို႔ အိမ္သာဝင္တာေတာင္ ေယာက်္ားအိမ္သာကို ေယာက်္ားေလးလိုဝတ္ဆင္ထားသူအမ်ဳိးသမီးက ဝင္လို႔ဆိုျပီးတစ္ဖံု၊ မိန္းမအိမ္သာကို မိန္းကေလးလိုဝတ္ဆင္ထားသူအမ်ဳိးသားက အတင္းကာေရာ မေတာ္မတရားစိတ္နဲ႔ ဝင္လာပါတယ္တစ္မ်ဳိးနဲ႔ transgender ေတြခမ်ာ ဟိုကပယ္ ဒီကပယ္၊ ဟိုကပထုတ္ ဒီကပထုတ္နဲ႔ ဗ်ာမ်ားရရွာတာပါ။
ဟုတ္ပါျပီတဲ့။ သူတို႔ႏွင္ထုတ္လို႔ မိမိစိတ္ထဲကခံယူထားတဲ့ဂ်န္ဒါၾကီးကို လ်စ္လ်ဴရႈ ျဖစ္ညွစ္ျမိဳသိပ္ သတၱိေမြးျပီး သူတို႔ပလႊတ္လိုက္ၾကတဲ့အတိုင္း ကိုယ့္ေမြးရာပါလိင္အဂၤါနဲ႔ကိုက္ညီတဲ့အိမ္သာကို ဝင္သံုးပါျပီတဲ့။ အဲ့ဒီမွာလည္း တစ္ခါ အႏိုင္က်င့္ေစာ္ကားခံရျပန္ျပီ။ မိန္းမလိုဝတ္ျပီး ေယာက်္ားအိမ္သာ ဘာလာလုပ္တာလဲတို႔၊ မင္းက အေျခာက္လားတို႔ စသျဖင့္ ျပက္ရယ္ေလွာင္ေျပာင္ၾက၊ အထင္ေသးၾက၊ လက္ျငိဳးထိုးၾကတဲ့အျပင္ တခ်ဳိ႕ဆိုရင္ ကိုယ္ထိလက္ေရာက္ အႏိုင္က်င့္ေစာ္ကားတာေတြ၊ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာအၾကမ္းဖက္တာေတြအထိပါ လုပ္ၾကပါတယ္။ ဒါေတြဟာ တကယ္ျဖစ္ပ်က္ေနတဲ့အရာေတြပါ။ ယံုတမ္းေတြ မဟုတ္ပါဘူး။ Transgender ေတြဟာ ဒီလိုအေသးအဖြဲ အိမ္သာကိစၥေလးမွာေတာင္ discriminate အလုပ္ခံရပါတယ္။ Sexual abuse, sexual assault, sexual harassment အလုပ္ခံရပါတယ္။ တျခား အလုပ္အကိုင္ အခြင့္အေရး၊ က်န္းမာေရး အခြင့္အေရး၊ ပညာေရး အခြင့္အေရး စတဲ့က႑ေတြမွာဆိုရင္ေတာ့ ေျပာမေနနဲ႔ေတာ့။ မီးကုန္ယမ္းကုန္ အဖိႏွိပ္ခံ အဖယ္ၾကဥ္ ခံေနၾကရပါတယ္။
ဒီေန႔ပဲ YouTube မွာ documentary တစ္ခုၾကည့္လိုက္ရတယ္။ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု Texas ျပည္နယ္မွာ ေမြးဖြားၾကီးျပင္းလာတဲ့ ၆ႏွစ္ကေလးေလး။ ေမြးတုန္းက ေယာက်္ားအဂၤါပါလို႔ ေယာက်္ားေလးလို႔ သတ္မွတ္လိုက္ၾကေပမဲ့ အသက္၂ႏွစ္ခြဲ ၃နွစ္အရြယ္မွာေတာ့ မိန္းကေလးတစ္ေယာက္လိုပဲ ျပဳမူလာတယ္၊ ေျပာဆိုလာတယ္။ ေနာက္ျပီး သူ႔ကိုယ္သူ မိန္းကေလးတစ္ေယာက္ပါလို႔ သူကိုယ္တိုင္လည္းလက္ခံျပီး သူ႔မိဘေဆြမ်ဳိးညီကိုေမာင္ႏွမနဲ႔ ေက်ာင္းက ဆရာဆရာမ သူငယ္ခ်င္းအေပါင္းအသင္းေတြကိုပါ သူ႔ကိုမိန္းကေလးအျဖစ္လက္ခံေပးဖို႔ ေတာင္းဆိုလာတယ္။ မိန္းကေလးလိုပဲေနတယ္၊ ေျပာတယ္၊ ဝတ္တယ္၊ ကစားတယ္။ ဒီအထိက ျပႆနာမရွိဘူး။ ျပႆနာက ေက်ာင္းမွာ အိမ္သာသံုးတဲ့အခါပဲ။ သူတုိ႔ျပည္နယ္က ေရွးရိုးစြဲ conservative ဆန္တယ္၊ ဘာသာေရးအယူအရမ္းသီးျပီး progressive ျဖစ္တဲ့ကိစၥေတြကို သိပ္လက္မခံဘူးလို႔ နာမည္ၾကီးတဲ့ျပည္နယ္ေပါ့။
အဲ့ဒီမွာ ဒီကေလးေလးက မိန္းမအိမ္သာကိုသံုးတဲ့အခါ တျခားေက်ာင္းသူေတြက မၾကည္ျဖဴၾကပါဘူး။ သူ႔ကိုအႏိုင္က်င့္ၾကတယ္။ နာမည္မ်ဳိးစံုတပ္ျပီးေခၚၾကတယ္။ ကေလးက လူအမ်ားရဲ႕အာရံုစိုက္ခံရျပီး လူၾကားထဲ ေန႔တိုင္းအရွက္ခြဲခံရသလိုျဖစ္ျပီး စိတ္ထဲတအားခံစားရတယ္။ သူ႔မိဘကလည္း စိတ္မေကာင္းဘူး။ ေယာက်္ားေလးအိမ္သာကိုဝင္ခိုင္းေတာ့လည္း ကေလးက ဘယ္ဝင္ခ်င္မလဲ။ သူ႔ကိုယ္သူ မိန္းကေလးပါလို႔သတ္မွတ္ထားပါတယ္ဆိုမွ ေယာက်္ားေလးအိမ္သာဝင္ရတာ ရွက္မွာေပါ့။ သူ႔စိတ္ထဲကဂ်န္ဒါနဲ႔ ကိုက္မွမကိုက္ညီတာကိုး။ ျပင္သစ္အလံကိုၾကည့္ခိုင္းျပီး မင္း အဂၤလန္အလံလို႔ေျပာရမယ္ဆိုျပီး အတင္းခိုင္းသလိုမ်ဳိးၾကီးျဖစ္ေနတယ္။ A ကိုေတြ႔ရဲ႕သားနဲ႔ B ပါလို႔ အတင္းဖတ္ခိုင္းသလိုေပါ့။ ဟုတ္မွမဟုတ္တာ ဘယ္လုပ္ခ်င္မလဲ။
သူ႔အေမကိုယ္တိုင္ကလည္း ဘာသာေရးအယူသီးသူမို႔ အရင္က ဒါကိုလက္မခံႏိုင္ေပမဲ့ ေနာက္ပိုင္း သူ႔သားသမီးျဖစ္ေနတဲ့အခါမွာ ေမတၱာစိတ္နဲ႔ transgender ဆိုတဲ့ ေဝါဟာရအေၾကာင္း စာေပေတြဖတ္ရႈေလ့လာလာတယ္။ လက္ခံဖို႔ၾကိဳးစားၾကည့္လာျပီး နားလည္တတ္သိသူေတြနဲ႔ စကားေတြေျပာၾကည့္ ဆက္သြယ္ၾကည့္ျပီး ေနာက္ပိုင္း ကေလးကို သမီးရင္းတစ္ေယာက္လိုပဲ ဆက္ဆံေတာ့တယ္။ ျပဳစုပ်ဳိးေထာင္ေတာ့တယ္။
ဒါေပမဲ့ ေက်ာင္းကေတာ့ ကေလးရဲ႕ဂ်န္ဒါကိစၥကို နားမလည္ေသးဘဲ ေက်ာင္းအုပ္ကိုယ္တိုင္ကိုက ျပႆနာေျပလည္ေအာင္ဆိုျပီး ကေလးကို သီးသန္႔အိမ္သာတစ္ခုထားေပးလိုက္တယ္။ ျပႆနာေျဖရွင္းရာမေရာက္ဘဲ ကေလးကို လူပိုအာရံုစိုက္ေအာင္ ဆြဲထုတ္ေပးလိုက္သလို၊ ကေလးခ်င္း ဝိုင္းအစအေနာက္ခံရေအာင္ လမ္းေၾကာင္းေပးလိုက္သလို၊ သမီးေလးကို သူမ်ားနည္းတူ တန္းတူညီတူမဆက္ဆံဘဲ ပံုမွန္မဟုတ္တဲ့ (သာမန္ထက္ထူးျခားေနတဲ့) အခြင့္အေရးတစ္ခု သီးသန္႔ဖန္တီးေပးလိုက္သလို၊ ကေလးကို ပါးပါးေလးနဲ႔သပ္ခ်ျပီး discriminate လုပ္လိုက္သလို ျဖစ္သြားတယ္။ ဒီေတာ့ ကေလးက ရွက္တယ္လို႔ေျပာတယ္။ သူ ခံစားရတယ္။ သူ ဒါေတြ မခံစားခ်င္ဘူး။ သာမန္မိန္းကေလးေတြလိုပဲ သူၾကီးျပင္းခ်င္တယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒါဟာ သူ႔အတြက္ သိပ္ကိုၾကီးမားတဲ့ အရြယ္နဲ႔မမွ်တဲ့စိန္ေခၚမႈၾကီးျဖစ္ေနတယ္။
ဒါေၾကာင့္ ကမာၻ႔တိုးတက္ျပီးႏိုင္ငံအခ်ဳိ႕ရဲ႕ ယဥ္ေက်းမႈနဲ႔လူ႔အခြင့္အေရးထြန္းကားတဲ့ေဒသေတြမွာ transgender ေတြကို ကာကြယ္ေပးထားတဲ့ဥပေဒေတြ ထားရွိပါတယ္။ ဥပေဒတည္ရွိတာနဲ႔အညီ စိုးမိုးမႈလည္းရွိပါတယ္။ သူ႔ဟာသူ ဘာဂ်န္ဒါပဲျဖစ္ျဖစ္၊ သူ႔ရဲ႕လိင္စိတ္ဝိေသသ sexual orientation ဟာ ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ လူတစ္ေယာက္ကို အျခားလူတစ္ေယာက္က ဆႏၵမပါဘဲ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာအၾကမ္းဖက္ရင္၊ အတင္းကာေရာ ကိုယ္ထိလက္ေရာက္ ကပ်က္ယပ်က္လုပ္ရင္ ဒါဟာ ျပစ္မႈထိုက္တာပါပဲ။ ဒါကို ေသခ်ာနားလည္ဖို႔လိုပါတယ္။ မိန္းမလိုဝတ္ျပီး ေယာက်္ားအိမ္သာထဲသြားတာကိုး ခံေပါ့.. ဆိုတာမ်ဳိးေတြဟာ အင္မတန္ရႈတ္ခ်ဖို႔ေကာင္းတဲ့၊ မယဥ္ေက်းတဲ့ အေတြးအေခၚေတြျဖစ္ပါတယ္။ Victim blaming ကို အသားေပးတဲ့ အသိဥာဏ္ပညာပိုင္းဆိုင္ရာ မရင့္က်က္မႈေတြျဖစ္ပါတယ္။
ဥပေဒဆိုတာ ျပစ္မႈထင္ရွားမွ အျပစ္ေပးလို႔ရတာမ်ဳိးပါ။ ျပစ္မႈမေျမာက္တဲ့၊ ျပစ္မႈရယ္လို႔ အမည္ေသေသခ်ာခ်ာမတပ္ႏိုင္တဲ့ အျခားနည္းလမ္းေတြနဲ႔လည္း transgender ေတြဟာ အေႏွာင့္အယွက္ခံ၊ ခြဲျခားဆက္ဆံခံေနရပါတယ္။ ဥပမာ ေက်ာင္းတစ္ေက်ာင္းမွာ က်ားအိမ္သာ-မ,အိမ္သာ ႏွစ္ခုပဲ ထားေပးတယ္ဆိုပါစို႔။ Transgender ေတြဟာ သူတို႔အတြင္းစိတ္ဆႏၵကျဖစ္တည္လာတဲ့ဂ်န္ဒါနဲ႔ကိုက္ညီတဲ့ သန္႔စင္ခန္းကိုပဲ သြားမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဒီအခါမွာ ေက်ာင္းသားေက်ာင္းသူအခ်င္းခ်င္း အႏိုင္က်င့္ေစာ္ကားတာ၊ အလိုမရွိတာ၊ ႏွာေခါင္းရႈံ႕တာ၊ မၾကားတၾကားေစာင္းေျမာင္းေျပာတာ၊ ေက်ာင္းတာဝန္ရွိသူေတြကို တိုင္တာေတာတာ၊ မဟုတ္မဟတ္ လီဆယ္ေျပာတာ စတာေတြ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္ (ျဖစ္လည္းျဖစ္ေနပါတယ္)။ အဲ့ဒီအခါမွာကိုက transgender ေတြဟာ သူမ်ားတန္းတူ လြတ္လပ္ခြင့္မရဘဲ အရာရာကိုစိုးရြံ႕ျပီး ေၾကာင့္ၾကေနရပါတယ္။
သြားလည္း ဟိုလူက သတိထားျပီးၾကည့္ေန၊ စားလည္း ဒီလူက သတိထားျပီးၾကည့္ေန being watched ဆိုတဲ့ခံစားမႈမ်ဳိး အခ်ိန္တိုင္းခံစားရႏိုင္ပါတယ္။ ဒါဟာ ေကာင္းမြန္တဲ့ကိစၥတစ္ခုမဟုတ္ပါဘူး။ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာအရလည္း မေကာင္းသလို ရုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာအရလည္း သူတို႔ကို တိုက္ရိုက္ထိခိုက္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သူတို႔ေတြရဲ႕အခြင့္အေရးကို ေဖာ္ထုတ္ေတာင္းဆိုျပီး ရဲရဲဝံ့ဝံ့ေျပာဆို၊ သူတို႔ဘက္ကရပ္တည္ေပးမယ့္လူေတြ အမ်ားၾကီးလိုအပ္ပါတယ္။ လူနည္းစုရဲ႕ အဖိႏွိပ္ေစာ္ကားခံ၊ အႏိုင္က်င့္ခံေနရတာေတြကို နည္းႏိုင္သမွ်နည္းျပီး ရပ္တန္းကရပ္သြားေအာင္ လူမ်ားစုက ဝိုင္းျပီးကူညီရမွာျဖစ္ပါတယ္။
ကိုယ္ေနထိုင္တဲ့ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုက ေအာ္ရီဂန္ (Oregon) ျပည္နယ္မွာဆိုရင္ မူလတန္း အလယ္တန္း အထက္တန္းေက်ာင္းကေနစလို႔ တကၠသိုလ္ ေကာလိပ္၊ အစိုးရရံုးဌာနေတြ၊ ပုဂၢလိက အေဆာက္အဦေတြ၊ ေရွာ့ပင္းစင္တာေတြအမ်ားစုမွာ က်ားအိမ္သာ၊ မ,အိမ္သာအျပင္ “လူတိုင္းသံုးအိမ္သာ” (All User Restroom) သို႔မဟုတ္ “ဂ်န္ဒါအားလံုးအိမ္သာ” (All Gender Restroom) ဆိုျပီး သီးသန္႔ထားရွိေပးပါတယ္။ ေပၚလစီေတြနဲ႔လည္းခ်မွတ္ထားသလို မျဖစ္မေန လိုကိုလိုအပ္တဲ့ အခန္းက႑တစ္ခုအေနနဲ႔ ႏိႈးေဆာ္ၾကပါတယ္။ အမ်ားျပည္သူအသံုးျပဳမယ့္ အေဆာက္အဦတစ္ခုေဆာက္ေတာ့မယ္ဆိုတာနဲ႔ အခုေနာက္ပိုင္းေတြမွာ အိမ္သာကို ေသခ်ာ အမ်ဳိးအစားခြဲျပီး လုပ္ၾကပါတယ္။ အမ်ားျပည္သူေတြထဲမွာ က်ား-မ ႏွစ္မ်ဳိးပဲရွိတာ မဟုတ္ပါဘူး။ လူသားအားလံုးရဲ႕ gender ေတြအားလံုးကို အေျမာ္အျမင္ရွိရွိထည့္တြက္ျပီး အားလံုးပါဝင္ႏိုင္တဲ့ inclusion စနစ္ကို က်င့္သံုးၾကရပါတယ္။
အိမ္သာသီးသန္႔ထားေပးဖို႔ ေငြ၊ အခ်ိန္၊ ေနရာ၊ အေဆာက္အအံု မလံုေလာက္ဘူးဆိုရင္လည္း က်ား-မ ဆိုတဲ့ဆိုင္းဘုတ္ေတြမတပ္ဘဲ၊ က်ား-မႏွစ္ခုတည္းနဲ႔သာသက္ဆိုင္တဲ့ သေကၤတ ရုပ္ပံုေတြကို အသံုးမျပဳဘဲ All User Restroom ဆိုတဲ့ လူတိုင္းဝင္ႏိုင္တဲ့ တစ္ေယာက္ဝင္အိမ္သာေလးေတြ ေလးငါးလံုးေဆာက္ထားေပးလည္း အဆင္ေျပတာပါပဲ။ က်ားအိမ္သာ မ,အိမ္သာရယ္လုိ႔ ဆိုင္းဘုတ္ခ်ိတ္ျပီး ႏွစ္လံုးေဆာက္မယ့္အစား က်ား-မ မခြဲျခားထားတဲ့ လူတိုင္းသံုးႏိုင္တဲ့အမ်ားသံုးအိမ္သာ All User Restroom ရယ္လို႔ သတ္မွတ္ထားလိုက္ရင္ ဒီကိစၥေတြအားလံုး ေျဖရွင္းျပီးသားျဖစ္သြားပါလိမ့္မယ္။ Transgender ေတြအေပၚ အဖြဲ႔လိုက္အႏိုင္က်င့္တဲ့အျဖစ္ေတြနဲ႔ ေလ်ာ့နည္းသြားတာပါပဲ။ သူမ်ားေတြရဲ႕ မလိုတဲ့အၾကည့္ေတြ၊ အထူးအဆန္းလိုအၾကည့္ေတြနဲ႔လည္း အၾကည့္မခံရေတာ့သလို အားလံုးနဲ႔တန္းတူညီတူအခြင့္အေရးတစ္ခု၊ တစ္သားတည္းဆိုတဲ့အေတြးေလးတစ္ခုကိုရသြားျပီး စိတ္ထဲ လံုျခံဳေက်နပ္သြားေစတာပါပဲ။
ဒီက တကၠသိုလ္ေတြ အစိုးရရံုးေတြမွာဆိုရင္ မသန္စြမ္းေတြအတြက္သီးသန္႔ထားေပးတဲ့ သာမန္အိမ္သာထက္အနည္းငယ္ပိုက်ယ္တဲ့ အိမ္သာေတြထားရွိေပးတာအျပင္ (American Disability Act ဥပေဒအရ မသန္စြမ္းေတြအတြက္ အိမ္သာနဲ႔ ပလက္ေဖာင္းေတြ ေဆာက္ကိုေဆာက္ရမယ္၊ ထားရွိကိုရွိထားေပးရပါတယ္) အခုေနာက္ပိုင္း ဂ်န္ဒါအားလံုးသံုးႏိုင္တဲ့ All-Gender Restroom အိမ္သာေတြ၊ ေနာက္ျပီး Unisex (က်ားမ မေရြး) အိမ္သာေတြ, Gender neutral အိမ္သာေတြ ေနရာတိုင္းလိုလုိမွာ တျဖည္းျဖည္းနဲ႔ ေျပာင္းလဲထားရွိလာေပးၾကပါျပီ။ ဒါဟာ ေကာင္းမြန္မွန္ကန္တဲ့ေပၚလစီလို႔ ျမင္ပါတယ္။ ယဥ္ေက်းတဲ့လူ႔အဖြဲ႔အစည္းတစ္ရပ္ကိုေဖာ္ျပေနတဲ့ ျပယုဂ္တစ္ခုလို႔လည္းျမင္မိပါတယ္။